اگر به امام خمینی و اندیشه او رجوع میکنیم؛ آنگاه متن مهم ایشان پس از پذیرش قطعنامه بخوانیم، این پرسش آشکارا مقابلمان به رقص میآید که چرا و چگونه با وجود فریادِ امام خمینی در زمینه آغازِ «جنگ فقر و غنا»، این جنگ نادیده گرفته شد؟ آنهم نه فقط توسط دولت و در برنامه توسعه، که توسط نیروی اجتماعی انقلاب اسلامی هم نادیده گرفته شد؛ یعنی انسانهایی که همه هستی خود را با و در «خمینی» یافته بودند هم به این ایده و واقعیت اجتماعیای که بدان ارجاع میداد، توجه چندانی نشان ندادند. چرا؟
شاید ده سال قبل از این، در طرح این پرسش دوستانِ همراهی داشتیم که امروز کمکم، دیگر آنان را هم نداریم. ما در جنگ فقر و غنا تا حد زیادی مغلوبه شدهایم و فضای عمومی، در سطح سیاسی و سیاستی، مدتهاست در اختیار کسانی است که یا از مغلوبه شدنِ جامعه در جنگ فقر و غنا متضرر نشدهاند، یا فرادست و منتفع شدهاند. علل دیگر هم البته هست. بماند و بگذریم؛ آنچه هست این که دیگر کمتر کسی از معنا و ابعاد جنگ فقر و غنا میپرسد؛ از علل فراموشی آن میپرسد و حتی این چنین پرسشی، به رسمیت هم شناخته نمیشود.
بیراه نیست اگر بگوییم فصلنامه نامه جمهور، که امروز دهمین دفتر از آن انتشار مییابد، بر پایه این پرسش و این نگرش بنا شده است. بر پایه این معادلهای این ایده در اندیشه دومین رهبر انقلاب، مفاهیمی مانند «طبقه مرفه جدید» و «عقبماندگی در عدالت» و برای درک این واقعیت اجتماعی.
از همان نخستین شماره از مجله و سرمقاله آن، تا جایی که در توانمان بوده تلاش کردیم پاسخی اولیه به این پرسش بدهیم. این که چگونه عدالتزدایی از هویتِ انسان انقلاب اسلامی موجب فراموشی جنگ فقر و غنا و هزیمت در آن شد. با این همه باز هم جای این سوال باقی بود که چگونه، انسان انقلاب اسلامی، پس از آتشبس و قطعنامه 598 با «امروز جنگ حق و باطل، جنگ فقر و غنا، جنگ استضعاف و استکبار، و جنگ پابرهنه ها و مرفهین بی درد شروع شده است» مواجه شد اما آرام از کنار آن گذشت.
امروز اما که پس از آتشبسِ پس از جنگ تحمیلی دوم، میبینیم چگونه نیروهای به اصطلاح انقلابی و غیر آن، در برابر ایده جنگ فقر و غنا، که متن و بطن «امر ملی» ماست، صف کشیده و همهمه به راه انداختهاند؛ الآن که میبینیم چگونه جدالهای بیمعنایِ ایران یا اسلام، که از شدت کهنگی بوی نا گرفته را بالا آوردهاند و برای آن رگ گردنی میشوند اما جنگ فقر و غنا را یا به کلی نمیبینند و یا حاضر نیستند یک کلمه درباره آن بگویند.
الان که میبینند چگونه مدعیان بر طلب «تغییر پارادایم» میکوبند و اینان در مقابل حاضر به ترکِ جزمهای اعتقادی خود نیستند؛ هنرشان این است علیه «ایایران» در تریبونهای فراوانشان بگویند، امر ملی و عدالت را نادیده بگیرند و در ندیدنها بیانیه بنویسند؛ الان که تجربه پس از جنگ سابق را داریم؛ «الْآنَ» که «حَصْحَصَ الْحَق»؛ الان که بیش از همیشه روشن است که در دین اینان گویا حتی گفتن از عدالت حرام آمده است.
دهمین شماره نامه جمهور را روی میز میگذاریم تا علیه این حرام ساختگی و غوغای پوچ واعظانِ تلویزیونی بشوریم؛ بشوریم که بگوییم مقاومت، عدالت است.
انتظار بیجایی است اگر بخواهیم مجلهای که بر اساس پرسش از جنگِ فراموش شدهیِ فقر و غنا متولد شده، سرنوشتی جز اصل جنگ داشته باشد اما ما در حد سهم خود تلاش کردیم توضیح بدهیم چرا پس از جنگ۸ تحمیلی دوم نباید به پس از جنگ تحمیلی اول تبدیل شود؛ همین.
فهرست شماره دهم فصلنامه «نامهجمهور» :
بازسازی اجتماعی مقاومت
📎در این شماره میخوانیم:
📝 سرآغاز: تأملی پیرامون جنگ تحمیلی و ضرورت بازسازی نیروهای اجتماعی | روحالله رشیدی
📝سرمقاله: بازسازی اجتماعی مقاومت؛ «امروز جنگ فقر و غنا و جنگ پابرهنهها و مرفهین بیدرد شروع شده است»| مجتبی نامخواه
📝 دیباچه: سطله علیه زندگی؛ تأملی پیرامون جنگ وجودی سلطهگران و سلطهناپذیران | علی اسکندری
1️⃣فصل اول: تأملاتی درباره جنگ و جامعه
📝 نظام امت و امامت در برابر دولت-استیلا و دولت-مارکت؛ مقاومت چگونه ممکن خواهد شد؟ | حجتالاسلام والمسلمین محسن قنبریان
📝 منفیت و هم سرنوشتی: بازیابی مردم؛ رخداد جنگ و امکانهای سیاست مردمی در ایران | اکبر محمدی
📝 جنگ تا رفع فتنه؛ نظم بینالملل چیست و چگونه تقابل ما با آن وجودی است؟ | حجتالاسلام والمسلمین سید سعید لواسانی
📝 عبرتهای لیبی: از یکپارچگی تا ویرانی به دست نواستعمارگران؛ تأملی پیرامون سرگذشت لیبی و آرزوی غرب برای تبدیل ایران به لیبی دوم | زهرا معماریانپور
📝شکست استراتژیک امپراتوری؛ چگونه تجاوز آمریکایی-اسرائیلی به ایران زوال امپراتوری را تسریع کرد | طاها زینالی، سارا لاریجانی
📝مدرسه جنگ؛ جنگ، فرصتهای تربیتی و بازسازی هویتی | رقیه فاضل
📝اسرائیل؛ امتناع عدالت و آزادی «ما»؛ روشنفکران عرب از ماهیت استعماری صهیونیسم میگویند| سجاد مقید
📝برای انسان و ایران؛ درباره ضرورت دفاع در برابر مقابل تهاجم نظام سلطه | کیوان سلیمانی
📝آیههای ایستادگی؛ چرا بحبوحه جنگ، هنگامه بازگشت به قرآن است؟ | مجتبی نامخواه
📝 عادیبودن و خشونت: آرزوی زندگی معمولی در گفتمان منازعه فلسطینی-اسرائیلی | سلیم تماری
2️⃣فصل دوم: تأملاتی درباره جنگ و سیاستگذاری
📝 ساعت صفر حقیقت؛ ضرورت تاریخیِ بازاندیشی از پایین در سیاست اجتماعی | علیرضا خیراللهی
📝 اقتصاد جنگ؛ تأملی برضرورتهای سیاستگذاری اقتصادی در وضعیت جنگی |متین فارابی
📝دولت قوی لازمه پایداری در برابر بحران؛ ضرورت دولت قوی و پرهیز از کوچکسازی دولت در ایران | محمدصادق کربلاییزاده
📝سیاست گذاری اقتصاد کلان در شرایط جنگی؛ مورد پژوهی توصیههای سیاستی در جنگ به اوکراین | متین فارابی
📝 کارگران در کوران جنگ؛ تأملی پیرامون مناسبات کارگران، جنگها و دولتها پس از انقلاب اسلامی | سعید خلیفه
برای خرید این شماره کلیک کنید.